Adwent w mieście UNESCO - Anielska Litomyśl

     Szukasz atmosfery, która ukoi duszę? Wybierz się w okresie adwentu do miasta Litomyśl – małego miasta o wielkim uroku, którego zamek znajduje się na liście światowego dziedzictwa UNESCO. Bożonarodzeniowe jarmarki pachną tu cynamonem, lokalnymi przysmakami i rzemiosłem, zabytkowe budynki błyszczą szklanymi ozdobami, a w muzeum można odkryć skarby, jakich nie znajdziesz nigdzie indziej.

Adwentowe niedziele pełne atrakcji

     Podczas czterech adwentowych niedziel – 30 listopada, 7 grudnia, 14 grudnia i 21 grudnia – czeka na odwiedzających bogaty program, który zamieni miasto w bajkową scenerię:

• 9:00–17:00 / Muzeum Regionalne:
  Wystawa „Litomyśl na fotografiach Miroslava Škrdly” (lata 1975–1980) ukazuje urok miasta sprzed kilku dekad.
• 10:00–19:00 / Kościół Znalezienia Świętego Krzyża:
  Wystawa historycznych i współczesnych szopek zachwyca misterną rzeźbą i kreatywnością współczesnych twórców.
• 10:00–14:00 / Zamek Litomyśl:
  Świątecznie udekorowane wnętrza zdradzają, jak Boże Narodzenie świętowały rody szlacheckie – oraz czy pamiętały także o służbie.
  Szczególne miejsce zajmuje wspomnienie wizyty cesarza Franciszka Józefa I sprzed 136 lat, którego obecność „ożywa” podczas zwiedzania świątecznego dworu cesarskiego.
  W zamkowej kaplicy czeka rzeźbiona szopka ludowa, a prawdziwą gratką będzie zwiedzanie nowo wyremontowanej zamkowej kuchni, pierwszy raz otwartej dla publiczności w 2024 roku.
• 11:00–17:00 / Zamkowe podziemia:
  Wystawa i sprzedaż szklanych ozdób „W zamku i podzamczu” – czeskie szkło w najpiękniejszej odsłonie.
• 13:00–18:00 / Plac Václava Havla:
  Jarmark pełen aromatów, smaków i regionalnych specjałów.
  Na scenach i w lokalnych kościołach rozbrzmiewają świąteczne koncerty i występy, które dopełniają adwentową magię.

Zamek Litomyśl – renesansowy klejnot

     Pierwsza wzmianka o zamku Litomyśl pochodzi z 981 roku, jak podaje Kronika Kosmasa. Wtedy znajdował się tu gród strzegący ważnego szlaku handlowego – Trstenickiej drogi. Obecny renesansowy zamek zbudował Vratislav z Pernštejna dla swojej pięknej hiszpańskiej żony. Kamień węgielny położono w 1568 roku, a budowę ukończono w 1581 według projektu włoskiego architekta Gioanniego Baptisty Avostalisa de Sala. W 1999 roku zamek został wpisany na listę UNESCO ze względu na wyjątkową architekturę. Jego sgrafita mają ogromne znaczenie dla zachowania i prezentacji renesansowego budownictwa w Czechach. Są świadectwem kunsztu artystycznego i technicznego epoki oraz kluczowym elementem całego założenia.

     Fasadę zdobi około ośmiu tysięcy sgrafitowych „cegiełek”. Oryginalna dekoracja nie zachowała się w całości – dziś odwiedzający mogą zobaczyć około 30% pierwotnych sgrafit, reszta została zrekonstruowana. Nad odtworzeniem pracował zespół czeskich malarzy i konserwatorów, którzy dbali, aby żaden wzór się nie powtarzał. Oprócz jabłek, ryb i motywów geometrycznych pojawiają się więc także piękne kobiety w stroju Ewy, a nawet sceny miłosne – umieszczone w mniej widocznych miejscach.

Zamkowy teatr

     Należy do najstarszych pałacowych teatrów w Czechach – po teatrze w Českým Krumlovie jest drugim najstarszym.

Regionalne Muzeum Litomyśl

     Dziewięć tematycznych działów prowadzi przez historię, etnografię i techniczne ciekawostki:

• najstarszy aparat fotograficzny w Czechach – dagerotyp Floriana Staška z 1840 roku,
• replika lampy łukowej Křižíka – wykonana z okazji wizyty cesarza Franciszka I w 1889 roku,
• flaga USA, która poleciała na Księżyc – replika przywieziona przez misję Apollo 16 w 1972 roku i podarowana astronomowi Zdeňkowi Kopalowi, rodem z Litomyśla,
• znaleziska archeologiczne – pozostałości dróg, murów, bram i mieszczańskich domów z XIV–XVII wieku.

Miejsce narodzin Bedřicha Smetany

     W dawnym zamkowym browarze 2 marca 1824 roku urodził się Bedřich Smetana, autor „Mojej ojczyzny”, „Sprzedanej narzeczonej”, „Libušy” i „Pocałunku”. Jego ojciec wynajął browar w 1823 roku i rodzina mieszkała tu w służbowym mieszkaniu. Dziś ekspozycja z zachowanymi przedmiotami i multimediami przenosi zwiedzających do czasów małego „Bedříška”. Zimą otwarte od piątku do niedzieli, 9:00–17:00.

Litomyślski siedmiokościół – sakralna ścieżka czterech wyznań

     Litomyśl to nie tylko miasto zamku, lecz także siedmiu kościołów połączonych wyjątkową duchową trasą:

• Kościół Znalezienia Świętego Krzyża (1714–1725) – barokowa dominanta wzgórza zamkowego,
• Kościół Podwyższenia Świętego Krzyża – przebudowywany w okresie renesansu, baroku i historyzmu,
• Nowy kościół Kościoła Bratniego – najmłodsza świątynia w mieście,
• Kościół Czechosłowackiego Kościoła Husyckiego,
• Kościół Czeskobraterskiego Kościoła Ewangelickiego – z unikalnym lustrzanym sufitem,
• Kościół Rozesłania Świętych Apostołów – najstarsza gotycka świątynia z połowy XIV wieku,
• Kościół św. Anny – położony na miejskim cmentarzu.

     Adwentowy Litomyśl oferuje więcej niż tylko jarmarki i szopki – to spotkanie z historią, sztuką i duchem miasta, które zimą potrafi być naprawdę anielskie. Jeśli chcesz przedłużyć weekend, warto wybrać się do oddalonej o zaledwie 35 km Moravskiej Třebovej lub na zamek Svojanov.

Więcej informacji o programie: www.andelskalitomysl.cz