Vysocki skarb w muzeum
W legendach o początkach miejscowości Vysoké nad Jizerą przewija się postać Havlasa Pavlaty, miejscowego górnika, który zgromadził w swym życiu wielki skarb. Dożył mocno sędziwego wieku 115 lat i na łożu śmierci przekazał swoim potomkom, że zakopał go w trzech różnych miejscach i że zebrane przez niego monety zostaną odnalezione, gdy na ziemiach czeskich będzie się wyjątkowo źle działo.
Pierwszy skarb odnaleziony został w 1916 roku, w okresie, gdy w Europie trwała I wojna światowa, drugi w 2018 roku. Odnalazł go mężczyzna, który przywiózł swą żonę do miejscowego szpitala na zabieg związany z jej chorą ręką. Ponieważ miał sporo czasu dla siebie, wybrał się na wycieczkę po okolicy i właśnie wtedy, na ścieżce wiodącej od miasta na północ, znalazł duży zbiór monet z czasów Wacława II oraz Jana Luksemburskiego. Trzeci skarb wciąż czeka na odkrycie…
Do połowy marca 2026 roku zbiór 160 monet znalezionych kilka lat temu, można oglądać w lokalnym muzeum w Vysokim nad Jizerą. Jest to depozyt wypożyczony na kilka miesięcy z muzeum w Turnovie, do którego zbiorów trafiły monety. Niestety, nie udało się pozyskać na wystawę nawet kilku monet z pierwszego odnalezionego skarbu, które znajdują się z kolei w zasobach Muzeum Narodowego, niemniej jednak to, co prezentuje muzeum w Vysokim nad Jizerą, również godne jest uwagi.